Auteur-archief

Nationaal pensioendebat

Jolande Sap - 17 oktober 2008, 20:00

Jolande Sap houdt deze week voor Trouw het Weekblog Politiek bij.

Ons basispensioen – de AOW – is zonder twijfel de belangrijkste sociale wet van Nederland. Met dat pensioen krijgen we allemaal vroeger of later te maken. Het zorgt ervoor dat niemand van ons zijn oude dag in diepe armoede hoeft te slijten.

Toen de AOW in 1957 werd ingevoerd waren er nog geen miljoen AOW’ers. Nu zijn dat er bijna 2,5 miljoen en over 30 jaar, als de vergrijzing op zijn hoogtepunt is, zullen dat er ruim 4 miljoen zijn. Ons basispensioen gaat door de vergrijzing dus steeds meer kosten. Om die kosten binnen de perken te houden wordt steeds vaker gepleit voor verhoging van de AOW-leeftijd tot 67 jaar.

Het kabinet voert op dit moment een struisvogelpolitiek. Het zet in op langer doorwerken en weigert na te denken over de toekomst van de AOW. Langer doorwerken is goed, laat daar geen misverstand over bestaan. Maar het legt de lasten van de vergrijzing eenzijdig bij de 65-minners. Dat is niet eerlijk, want de ouderen van morgen en overmorgen zien hun inkomens en vermogens sneller stijgen dan jongeren. Echte solidariteit is nodig, ongeacht de generatie waartoe men behoort.

Eerlijk delen betekent dat ook ouderen gaan meebetalen aan de AOW. Eerlijk delen betekent bovendien dat de bouwvakker of de verpleegkundige die al op jonge leeftijd is gaan werken, eerder met AOW kan dan de jurist of de accountant die pas na een lange studie aan de eerste baan begint. Hoger opgeleiden betalen nu minder jaren premie en genieten langer van hun AOW omdat ze ouder worden dan lager opgeleiden. Een onbedoeld voordeel, dat door een verhoging van de AOW-leeftijd tot 67 jaar nog versterkt zou worden.

Bij de algemene beschouwingen heb ik samen met de ANBO voor 50-plussers het kabinet opgeroepen om serieus werk te maken van de toekomst van de AOW. Wij willen niet dat straks in een achterkamertje besloten wordt om de AOW-leeftijd te verhogen. Wij willen dat alle opties op tafel komen en dat daar in alle openlijkheid een politiek en maatschappelijk debat over gevoerd wordt. Voorlopig ziet het er naar uit dat wij dit debat zelf moeten gaan organiseren. Maar we blijven het kabinet op de huid zitten. Linksom of rechtsom, u hoort nog van ons!

[Gepost in Uit de Tweede Kamer] [Permalink]

Zorgen over de zorg

Jolande Sap - 16 oktober 2008, 16:00

Jolande Sap houdt deze week voor Trouw het Weekblog Politiek bij.

Zorg voor kwetsbare mensen, zoals gehandicapten en ouderen, is een graadmeter voor de kwaliteit van de samenleving. Dat schrijven minister Klink en staatsecretaris Bussemaker terecht in de inleiding van hun beleidsagenda 2009 voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

In de eerste week van november debatteert de Kamer met de minister en staatssecretaris over hun beleidsagenda en begroting. Vandaag ben ik een dagje teruggekomen van reces om samen met de fractiemedewerkers te brainstormen over onze inbreng voor dit begrotingsdebat.

Kwetsbare mensen, dan hebben we het niet over mondige patiënten die een hogere plaats op de wachtlijst kunnen eisen. Dan hebben we het over mensen die zijn overgeleverd aan de zorg van hun behandelaars. Gelukkig doen de meeste behandelaars hun werk met veel kundigheid en aandacht voor de patiënt. Maar toch gaat het te vaak mis. Soms zelfs met de dood tot gevolg. In de afgelopen vier jaar zijn 10 mensen overleden in een isoleercel. Ook de veel voorkomende praktijk van vastbinden van patiënten maakt slachtoffers: alleen al het afgelopen jaar overleden daardoor 7 ouderen. Minister Klink gaf in het debat met de Kamer over isoleren en vastbinden toe, dat het huidige toezicht tekort schiet omdat er onvoldoende normen zijn voor de kwaliteit van de zorg.

Vorige week sprongen me de tranen in de ogen bij het zien van een documentaire over het gebruik van verdovende medicijnen om demente ouderen rustig te houden. Schrijnend dat ze in het ene tehuis veelvuldig naar spuit en pillen grijpen, terwijl ze in een ander tehuis met veel aandacht, zang en dans wel een menswaardig bestaan weten te bieden aan kwetsbare ouderen. Incidenten die te maken hebben met toevallige personeelstekorten en falend toezicht? Ik ben bang dat er meer aan de hand is. De sector is door jarenlange bezuinigingen weggekwijnd. Als de zorg voor kwetsbaren echt onze graadmeter is, dan zullen we er ook meer voor over moeten hebben. Dan zullen we meer geld moeten uittrekken voor arbeidsvoorwaarden, opleidingen en cultuur in de zorg. Dat wordt mijn boodschap in het debat.

[Gepost in Uit de Tweede Kamer] [Permalink]

Financiële crisis kaapt milieu

Jolande Sap - 15 oktober 2008, 20:00

Jolande Sap houdt deze week voor Trouw het Weekblog Politiek bij.

Fijn om tussen al het nieuws over omvallende banken en reddingsplannen ook weer iets te horen over andere wezenlijke zaken. De klimaatverandering.

Gisteren was Al Gore in Nederland. Wie 400 tot 600 euro voor een kaartje kon neerleggen, mocht er bij zijn in Almere. Ik liet deze kans voorbijgaan. Ik ben namelijk mijn persoonlijke kredietcrisis als gevolg van 6 maanden sabbatical nog niet helemaal te boven. Toen mijn man en zoon gisteravond thuis kwamen, vroegen ze: weet jij welke celebrity in Amsterdam is? Ze hadden bij de Wibautstraat namelijk moeten wachten op een konvooi. Mocht ik Al Gore toch nog een beetje persoonlijk meemaken.

Het gaat niet goed met het milieu in Nederland en wereldwijd. De berichten in de afgelopen weken stemmen niet vrolijk. In september 2008 kwam de Milieubalans met de alarmerende mededeling dat de klimaatdoelen van het kabinet bijna onhaalbaar zijn geworden. Kort daarna kwam het nieuws dat de CO2-uitstoot in het afgelopen decennium nog sterker is gestegen dan we al dachten. Gisteren las ik dat minister Bos van het Haagse gerechtshof een einde moet maken aan de belastingmaatregel voor vervuilende dieselauto’s. En net lees ik dat de milieuplannen die eigenlijk centraal zouden staan op de Europese top van vandaag en morgen volledig ondergesneeuwd zijn door de financiële crisis.

Iedereen weet dat wachten niets oplost en toch blijven we uistellen. Dit is niet het type probleem dat vanzelf verdwijnt als je het negeert. Nee, ik durf wel de stelling aan dat milieu en kredietcrisis qua probleem op elkaar lijken. Beide komen voort uit doorgeschoten marktwerking. Beide vragen om een sterke overheid die de markt reguleert en corrigeert. En beide brengen zeer hoge kosten met zich mee als je te lang wacht met ingrijpen. Bij de kredietcrisis waren we eigenlijk al te laat. De draconische bedragen die gemoeid zijn met de reddingsplannen getuigen daarvan. Bij het milieu zijn we ook laat, maar misschien nog niet te laat. In deze tijden van crisis kunnen oude ideologieën en taboes op overheidsingrijpen in markten in hoog tempo in de geschiedenisboeken worden bijgeschreven. Dat biedt kansen op een nieuwe daadkrachtige aanpak van wereldproblemen, zoals Herman Wijffels als een van de eerste signaleerde. Europese leiders, aan jullie de schone taak om daar vandaag mee te beginnen!

[Gepost in Uit de Tweede Kamer] [Permalink]

Minima in de kou

Jolande Sap - 14 oktober 2008, 20:00

Jolande Sap houdt deze week voor Trouw het Weekblog Politiek bij.

Vanochtend een heerlijke volkorenboterham met kaas gegeten. En nog steeds prachtig herfstweer. Dat doet goed. Met hernieuwde strijdlust heb ik me over de schriftelijke inbreng gebogen voor het wetsvoorstel tegemoetkoming chronisch zieken en gehandicapten.

Dat moest voor 12.00 uur binnen zijn. De eerste stap in de behandeling van een wetsvoorstel dat volgend jaar al van kracht moet worden. Het voorstel komt in de plaats van de buitengewone uitgavenregeling voor zorgkosten die volgend jaar komt te vervallen.

Vorige week stonden de kranten er bol van. “Reparatie van koopkracht chronisch zieken”. “ruim 400 miljoen voor koopkracht minima”. Positieve berichten na het topberaad in de coalitie aan de vooravond van het najaarsoverleg met sociale partners. Ze deden hun werk: vakbonden waren tevreden en verklaarden zich bereid de looneisen te matigen.

“Samen doen wat mogelijk is” luidt de titel van het najaarsakkoord. Het werd ook het motto van minister Donner (sociale zaken) tijdens het Kamerdebat over het najaarsakkoord en de koopkracht afgelopen donderdag. Partijen die meer inzet bepleiten voor eerlijk delen of voor modernisering van de arbeidsmarkt, werden daarmee op voorhand de mond gesnoerd. Zij willen immers het onmogelijke. Een lelijk staaltje bestuurdersarrogantie waar de minister gesteund door de coalitie helaas mee wegkwam.

Daar laat GroenLinks het natuurlijk niet bij zitten. Want ondertussen worden de minima geen cent wijzer van alle compensatie en retoriek. Wat is namelijk het geval? Uit de nieuwste belastinggegevens blijkt dat afschaffing van de buitengewone uitgavenregeling 400 miljoen extra oplevert en dus ook een extra gat in de koopkracht slaat van 400 miljoen. Dat extra gat wordt nu door het kabinet gecompenseerd. Het kabinet neemt als het ware met de ene hand en geeft dat met de andere hand terug. Cruciale vraag is dan natuurlijk: bij wie neem je het weg en aan wie geef je het terug? Het vervelende is dat het kabinet daar ondanks een brief van 40 pagina’s met talloze rekenvoorbeelden geen helder antwoord op geeft. In het debat kon de coalitie zich hierdoor verschuilen achter het algemene argument dat oneigenlijke gebruikers inleveren en kwetsbaren er op vooruit gaan.

Informatie die wij voor het debat hebben opgevraagd bij het Centraal Planbureau geeft echter een ander beeld. Het koopkrachtplaatje voor minima, ouderen en werkenden ziet er voor en na compensatie precies hetzelfde uit. Minima leveren nog steeds in, ouderen staan op koopkrachtbehoud en werkenden gaan er op vooruit. Hoezo koopkrachtreparatie, hoezo eerlijk delen?? Rust in de polder is in deze tijden van crisis heel wat waard. Maar het is niet nodig om het prijskaartje daarvan op het bord van de minima te leggen. Het hoofd koel, het hart warm, dat zou het motto moeten zijn!

[Gepost in Uit de Tweede Kamer] [Permalink]

Wittebroodsweken voorbij

Jolande Sap - 13 oktober 2008, 20:00

Jolande Sap houdt deze week voor Trouw het Weekblog Politiek bij.

Het was prachtig herfstweer dit weekend. Echt van dat weer dat een mens niet binnen kan blijven. Manlief toog met de fiets naar de Ardennen. Dochter ging met een vriendin shoppen in de stad. En zoon en ik hadden het rijk voor onszelf.

Samen togen we naar doeland Oost, een prachtige vrijplaats in Amsterdam waar kleine en grote kinderen naar hartenlust hutten kunnen bouwen. Schitterende bouwsels staan daar, sommige wel drie verdiepingen hoog. Overal pallets met roestige spijkers die verzaagd en vertimmerd mogen worden. Genoten dat we hebben! Met elke hamerslag voelde ik de energie meer stromen en het hoofd leger worden.

Een mooie start van het herfstreces. Mijn eerste zes weken als Tweede Kamerlid voor GroenLinks zitten erop. Wat begon als een tijdelijke vervanging voor zwangerschapsverlof, werd door het onverwachte aftreden van Wijnand Duyvendak een definitieve zetel. Een langgekoesterde droom is uitgekomen.

Een droom die een aantal jaren bewust in de wachtstand stond omdat ik de kinderen nog te klein vond. Toen ik besloot dat de tijd rijp was, vonden de kiezers ons geen acht zetels waard. Weer in de wachtstand, maar deze keer zeer tegen mijn zin. Nu is het dan zover: ik mag los!

Spannend is dat, als een lang gekoesterde droom uitkomt. Erg spannend. Zal het in het echt wel zo uitpakken als je had bedacht? Analyseren en debatteren vind ik heerlijk. Maar ik wil ook resultaat zien, liever gisteren dan vandaag. Het kan en moet immers zoveel socialer en groener. Spanning, ongeduld en ambitie vlogen me de eerste weken naar de keel. Gelukkig kon ik meteen al flink aan de slag. Als woordvoerder zorg in mijn eerste week al drie plenaire debatten. Als financieel woordvoerder begin oktober een tweedaags marathondebat over de rijksbegroting. En op de drempel van het reces een debat over het najaarsoverleg en de koopkracht.

Na afloop daarvan kwam ik diep in de nacht thuis aan – moe en niet voldaan. Ik probeerde grip te krijgen op mijn gevoelens, maar dat bleek lastig. Ja, het was een vervelend debat waarin we als oppositie de feiten aan onze zijde hadden maar geen voet tussen de deur kregen. Nee, het was ook geen lollig debat. Geen greintje humor te ontdekken en de bewindspersonen sloegen voortdurend een badinerende toon aan.

Maar dit wist ik toch allemaal van te voren? Waar kwam dan dat vervelende gevoel vandaan? Ik besloot nog even mijn privé-mail te checken en zag een bericht van een dierbare vriendin: wittebroodsweken voorbij. Zou dat het zijn?

[Gepost in Uit de Tweede Kamer] [Permalink]

 -